نور رازهای انرژی تاریک را بر ملا می‌کند

 

ستاره پرنور سمت چپ، شباهنگ و ستاره پرنور سمت راست، سهیل است

به منظور جبران کاستی‌های مربوط سال‌های اخیر، تیمی متشکل از محققان دانشگاه جانز هاپکینز در بالتیمور، مریلند به رهبری دکتر مری‌الیزابت کایزر، تصمیم دارد با استفاده از یک موشک حامل تلسکوپ، دقیق‌ترین سنجش ممکن از قدر ظاهری ستارگان مرجع را طی سال‌های اخیر به انجام برساند. این پروژه که اکسس یا «پروژه درجه‌بندی مطلق طیف در ستارگان مرجع» نام دارد، مأموریتی است که توسط ناسا تأمین اعتبار شده و احتمالا ظرف یکی، دوسال آینده به نتیجه خواهید رسید. این مأموریت فضایی شامل چهار پرواز هم‌زمان به فضای میانی مدار زمین است که برای اجتناب از انحراف نور، هر یک کمی بالاتر از جو زمین صورت خواهد گرفت. این پروازهای هم‌زمان تنها چند دقیقه به طول خواهند انجامید.

پروژه اکسس در طول این پروازهای کوتاه به سنجش درخشش چهار عدد از شناخته‌شده‌ترین ستارگان مرجع آسمان خواهد پرداخت. اکسس درخشش شعرای یمانی و نسر واقع، دو ستاره از روشن‌ترین ستارگان آسمان را در کنار یک‌جفت از کم‌نور‌ترین ستارگان با دقتی حدود 1 درصد یا بهتر از آن اندازه‌گیری خواهد کرد. محققان این پروژه دستیابی به دقت پیش‌‌بینی‌شده را که دو برابر دقت سنجش‌های کنونی است، مدیون بهبود فناوری آشکارسازها در تلسکوپ‌های جدید و کالیبره‌شدن آنها توسط نور مصنوعی پیش از آغاز این مأموریت هستند.

نتایج حاصل از این پژوهش می‌تواند در ایجاد استانداردهای جدید برای کالیبراسیون مشاهدات سایر تلسکوپ‌ها نیز به‌کار گرفته شود. علاوه بر این امکان سنجش دقیق‌تر درخشش ابرنواخترها و دیگر اجرام آسمانی نیز فراهم خواهد شد. چنین دقتی در سنجش درخشش ستارگان می‌تواند پرده از راز گسترش بی‌پایان جهان هستی یا ماهیت انرژی تاریک نیز بردارد. وجود این انرژی حدود 12 سال پیش و به دلیل مشاهده کاهش روشنایی ابرنواخترهای دوردست که در نتیجه دور شدن پیوسته آنها از کهکشان راه شیری بود، توسط ستاره‌شناسان مورد توجه قرار گرفت.

هنوز ستاره‌شناسان از منشاء انرژی تاریک چیزی نمی‌دانند. این انرژی می‌تواند محصول یک نیروی بنیادی ناشناخته باشد؛ شاید هم نشانی است از عدم درک صحیح ما از نیروی گرانش و اثرات آن. محققان برای درک بهتر این پدیده به بررسی روند گسترش کیهان و مشاهده تغییرات جزئی در آهنگ گسترش آن در طول زمان روی آورده‌اند و این مطالعه مستلزم بهره‌گیری از ابزارهایی با دقت بالاتر برای سنجش درخشش ابرنواخترها در دوره‌های گوناگون کیهانی است.

آدام ریس از دانشگاه جانز هاپکینز و یکی از اعضای پروژه اکسس و از جویندگان انرژی تاریک، در گفتگوی با نیوساینتیست می‌گوید: «استفاده از اطلاعات سنجش نور دریافت‌شده توسط چندین تلسکوپ به شکل هم‌زمان و ادغام آنها در هم می‌تواند احتمال اشتباهات جزئی را خصوصا در درک ماهیت شتاب توسط ستاره‌شناسان به نحو چشم‌گیری کاهش دهد. آنچه که ما به عنوان تغییرات انرژی تاریک در بازه‌های گوناگون زمانی یا شتابی متفاوت می‌دانیم می‌تواند تنها یک فریب و نتیجه مشاهداتی باشد که همگی مرجع مشترکی را به کار نگرفته‌اند. نتایج حاصل از مأموریت اکسس می‌تواند ستارهشناسان را از دام این تردیدها برهاند و باعث شود علم درک بهتری از انرژی تاریک داشته باشد».

منبع: خبر آنلاین

/ 0 نظر / 20 بازدید