انواع شمال های زمین و نقشه برداری زمینی

 

بیان موقعیت نقاط در سطح زمین

موقعیت هر نقطه در روی زمین با دو عامل طول وعرض جغرافیایی مشخص می شود. طول جغرافیایی هر نقطه عبارتست از زاویه بین سطح نصفالنهار گرینویچ و سطح نصف النهار نقطه مورد نظر و عرض جغرافیایی عبارتست از زاویهبین قائم نقطه با صفحه استوا

بیان موقعیت نقاط در سطح زمین

مختصات نقطه در نقشه

می توان موقعیتهر نقطه را همان طوری که در ریاضیات معمول است نسبت به دو محور اختیاری تعیین کردکه در این صورت اصطلاح طول و عرض بکار می رود.هر نقشه برداری بجای محورطولها و عرضها اصطلاح محورهای شرقی و شمالی را بکار می برند و موقعیت هر نقطه نسبتبه این دو محور با دو عامل شرقیه و شمالیه سنجیده می شود.

 

مقیاس

مقیاس نقشه رابطه ایست که بین ابعاد حقیقی عوارض و ابعاد آن روی نقشه موجوداست به عبارت دیگر ابعاد حقیقی به نسبت معینی کوچک شده و سپس روی نقشه منتقل میگردند. این نسبت به صورت کسری نوشته می شود که به E=1/n.10m شکل می باشد.درکارهای مهندسی ، معماری ، شهرسازی مقیاسهای زیر متداول است:

الف-  نقشه 50000/1 و 20000/1 برای بررسی کلی طرحهای شهرسازی

ب-  نقشه های 10000/1 و 5000/1 برای تهیه طرحهای شهرسازی

ج-  نقشه 2000/1 و 500/1 برای نقشه هایاجرایی

د-  نقشه های 200/1 و 50/1 برای نقشه های جزئیات

  
انواعمقیاس ها

در نقشه های توپوگرافی معمولاً علاوه بر مقیاس عددی مقیاس خطی نیزبکار می رود و آن عبارت است از خطی مدرج که در مقیاس نقشه طولهای معلومی را نشان میدهد. استفاده از مقیاس خطی برای اندازه گیری مسافتهای روی نقشه بسیار ساده است. زیرا کافی است که طول مورد نظر روی نقشه را به وسیله دهانه پر گار اندازه گرفته وسپس دهانه پرگار را روی مقیاس خطی بگذاریم و مستقیماً مسافت حقیقی را روی مقیاسبخوانیم.

  
سطح مبنا

در نقشه برداری تعیین موقعیت نقاط از یک سطحمبنا استفاده می شود و کلیه نقاط را روی آن تصویر می کنند. سطح مبنا در نقشه برداریمسطحه Plane Surveying یک سطح افقی است که عوارض را روی آن تصویر می نمایند وهمچنین می توان ارتفاع مختلف را نیز نسبت به آن سنجید و بنابراین این صفحه افقی نیزمبنای ارتفاعات خواهد بود. در کارهای محلی و کوچک می توان ارتفاع سطح مبنا رادلبخواه اختیار کرد که این سطح مبنا منطبق بر سطح متوسط آب دریا اختیار شود وارتفاع آن را صفر فرض کنند.

 

توجیه نقشه 

هر نقشه را باید بتوان به سهولت توجیه کرد یعنی بتوان به سهولتنقشه را در جهتی قرار داد که امتدادهای نظیرشان در طبیعت منطبق و هم جهت باشند ومعمولاً برای این منظور از امتداد شمال جغرافیایی (شمال حقیقی) یا شمال مغناطیسیاستفاده می شود.

  
شمال جغرافیایی یا شمال حقیقی

در واقع همانامتداد نصف النهار محل است که جهت قطب را نشان می دهد. بنابراین اگر امتداد شمالحقیقی را روی نقشه مشخص کنیم و اگر نقشه را طوری قرار دهیم که جهت شمال روی نقشهمتوجه قطب شمال گردد نقشه با زمین توجیه شده است. شمال مغناطیسی ، این شمالامتدادی است که عقربه مغناطیسی در حالت آزاد مشخص می کند و معمولاً در کارهای نقشهبرداری برای تعیین شمال مغناطیسی وسایلی به کار می برند که مجهز به عقربه مغناطیسیباشد از قبیل قطب نما ، دوربینهای عرقبه دار و غیره.

  
شبکه بندینقشه

در موقع ترسیم نقشه و برای اینکه فاصله ، سمت و سطح نقشه بهتر مشخص وقابل درک گردد کاغذ نقشه را شبکه بندی می نمایند.   فواصل شبکه بندی بر حسبمقیاس نقشه متفاوت است در نقشه های بزرگ مقیاس (نقشه هایی که مقیاس آنها 1000/1 تا 2000/1 باشد) فواصل شبکه بندی را 10 سانتی متر اختیار می کنند.از این شبکهبندی استفاده دیگری نیز می شود بدین ترتیب که اگر یکی از امتدادهای شبکه بندی رامنطبق بر شمال حقیقی یا مغناطیسی فرض کنیم جهت دیگر شبکه بر امتداد شرقی ، غربیمنطبق خواهد شد و در این صورت می توانیم مختصات نقاط مختلف را روی نقشه نسبت به دومحور عمود بر هم که یکی جهت شمال و دیگری جهت عمود بر آن را مشخص می کند تعیینکنیم.

شبکه بندی نقشه
شبکه بندی نقشه

 

اختلاف شمال شبکه و شمال جغرافیایی
اختلاف شمال شبکه وشمال جغرافیایی

  

و بطوریکهقبلاً گفته شد مختصات نقطه A در این سیستم عبارت خواهد بو از X و Y که X= Easting ، Y= Northing در نقشه برداری جهت محور Yها را که همان جهت شمالیه باشد بنام شمالشبکه می خوانند چون جهت شمال جغرافیایی و جهت شمال مغناطیسی در نقاط مختلف ثابتنیست بنابراین اگر نقطه مبداء شمال شبکه بر شمال جغرافیایی یا مغناطیسی منطبق باشداگر منطقه عملیات نقشه برداری بسیار وسیع و بیش از چندین کیلومتر باشد مسلماً درکناره منطقه این سه امتداد با هم منطبق نبود و نسبت به هم زوایائی خواهند داشت کهبعداً در این باره بررسی خواهیم کرد که البته این اختلاف در مناطق کوچک قابل درکنیست.

 

 گرا یا   Azimut

برای تعیین و مشخص کردن امتدادها در نقشه برداری از گرا یا Azimut استفاده می شود. گرای حقیقی یا جغرافیائی هر امتداد عبارت است از زاویه افقیبین شمال جغرافیایی و آن امتداد که مقدار آن در جهت گردش عقربه های ساعت اندازهگیری می شود.

  
گرای مغناطیسی

عبارتست از زاویه بین شمالمغناطیسی و آن امتداد که در جهت عقربه های ساعت اندازه گیری می شود.

  
گرای شبکه

عبارتست از زاویه بین شمال شبکه و آن امتداد که در جهت عقربه هایساعت اندازه گیری می شود.

گرای شبکه ای

گرای شبکه ای

زوایای بین سه شمال نسبت به هم

زوایای بین سه شمالنسبت به هم

 

انحرافمغناطیسی

چون شمال حقیقی بر شمال مغناطیسی منطبق نیست لذا بین این دو امتدادزاویه کوچکی که در حدود یک تا چند درجه هم بیشتر نیست تشکیل می شود. این زاویه راانحراف مغناطیسی می نامند و بر حسب آنکه شمال مغناطیسی در شرق یا غرب شمالجغرافیائی قرار گیرد انحراف را شرقی یا غربی می نامند. انحراف مغناطیسیمقدار ثابتی نبوده و در زمان و در مکان می کند و در عملیات نقشه برداری کوچک از اینتغییرات صرفنظر می شود.

  
ترازیابی

مقصود از ترازیابی تعییناختلاف ارتفاع بین دو نقطه است که اگر ارتفاع یکی از این دو نقطه معلوم باشد میتوان ارتفاع نقطه دیگر را حساب کرد.

  
سطح تراز مبنا

سطحی است کهمبنای ارتفاعات اختیار می شود چنین سطحی را نمی توان با فرمول های ریاضی تعریف کردولی به طور فیزیکی سطح تراز مبنا سطحی است که در جمع نقاطش بر امتداد شاقول عمودبوده و به علاوه بر سطح متوسط دریاها تقریباً منطبق باشد. چون سطح متوسط آب دراقیانوسها و دریاهای مختلف یکی نیست از این رو در هر مملکت سطح تراز مبنا را بهطریق زیر تعیین می کنند:

در نقطه ای از ساحل که به اندازه کافی عمیق باشد وبه علاوه مستقیماً در معرض تلاطم امواج نباشد دستگاه جزر و مد سنج نصب نموده و درمدتی که کمتر از 5 سال نباشد ( زمان حداکثر 18 سال است) تغییرات سطح آب را بوسیلهدستگا

/ 2 نظر / 369 بازدید
فاطمه

سلام وب خوبي داري با مطالب جالب! ديدم بد نيست حالا كه تا اينجا اومدم ازت دعوت كنم كه به وب منم سر بزني. مي دونم كه مطالبم به دردت مي خوره. راستي اگه خواستي مي تونيم با هم تبادل لينك كنيم. واسه اينكار منو به اسم طراحي و گرافيك شاپرك لينك كن و بعد بهم خبر بده تا منم سريع لينكت كنم. منتظرتم

مريم

جدبدترين سايت دانلود آهنگهاي شاد وکليپ هاي ناياب موبايل از دست نديد