گروه نجوم تیشتر لشت نشا (گیلان)

گروه نجوم تیشتر گیلان به ارائه خبر علمی با اولویت خبر نجومی می پردازد

راه‌اندازى پنج ایستگاه گاز رادون در تهران براى پیش‌بینى زلزله‌

راه‌اندازى پنج ایستگاه گاز رادون در تهران براى پیش‌بینى زلزله‌

 

رییس مرکز مطالعات پیش نشانگرهاى زلزله موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران از راه‌اندازى پنج ایستگاه گاز رادون براى پیش‌بینى زلزله‌هاى احتمالى با اندازه گیرى پیوسته و ثبت داده‌هاى غلظت گاز رادون آب چشمه‌هاى تهران خبر داد. دکتر حاتمى با اعلام این مطلب گفت: بررسى نقش پیش نشانگرى گاز رادون در رویداد زلزله با هدف مشارکت در امر پیش بینى زلزله‌هاى خطرناک براى شهر تهران و پتانسیل بالاى لرزه خیزى تهران و اهمیت نقش پیش نشانگرهاى ژئوشیمیایى در پیش بینى زلزله از ضروریات اجراى این طرح است. وى خاطرنشان کرد: دگرریختى جنباى پوسته از طریق فرآیندهاى مختلف حرارتى و ژئودینامیکى سبب تراوش گازها و یا صعود آنها به همراه سیالات زیرزمینى به سطح زمین در پهنه‌هاى فعال و یا چشمه‌هاى آب قبل از رویداد زمین لرزه مى‌شود؛ لذا تغییرات زمانى گازهاى ژئوشیمیایى به خصوص گاز رادون یکى از پنج پیش نشانگر قابل قبول هستند. حاتمى با بیان این که تشخیص و ارائه الگوى رفتارى مناسب مابین داده‌هاى گاز رادون و عوامل محیطى در رویداد زمین لرزه در یک منطقه مستلزم داشتن اطلاعات پیوسته و زیاد این داده‌ها است، تصریح کرد: محققان مرکز در این طرح به اندازه گیرى پیوسته و ثبت داده‌هاى غلظت گاز رادون آب چشمه‌هاى تهران مى‌پردازند.بدین منظور محل‌هاى دائمى جهت نصب آشکارساز گاز رادون و سایر تجهیزات مورد نیاز انتخاب شده و با جدا کردن گاز رادون محلول در آب از فاز مایع به فاز گازى در سیستم جداسازى، هواى شامل گاز رادون بعد از عبور از رطوبت گیر وارد آشکار ساز اکتیو گاز رادون مى‌شود. داده‌هاى مربوط به گاز رادون در دوره‌هاى زمانى 30 دقیقه اندازه گیرى و در درون حافظه سیستم ثبت شده و این داده‌ها سپس با توجه به زلزله‌هاى روى داده در منطقه و همچنین عوامل جوى منطقه با استفاده از ابزار نوین پردازش داده‌ها از جمله سیستم‌هاى هوشمند،‌ داده‌هاى حاصل جهت استخراج و تشخیص الگوى رفتارى مناسب با هدف پیش بینى زمین لرزه‌هاى آتى مورد پردازش قرار خواهند گرفت. به گفته وى، اندازه گیرى غلظت گاز رادون درون این چشمه‌ها نیز توسط آشکارسازهاى پسیو در دوره‌هاى زمانى 20 روزه نیز انجام خواهد شد. حاتمى گفت: در اجراى این طرح با اندازه گیرى و ثبت داده‌هاى غلظت گاز رادون و عوامل جوى تاثیر گذار بر آن با استفاده از سیستم‌هاى هوشمند اقدام به حذف تاثیر پارامترهاى محیطى جهت تشخیص الگوى مناسب مى‌شود. وى درباره سابقه اجراى پروژه در جهان توضیح داد: «الوموف» و «مواشف» اولین کسانى بودند که در سال 1966 بررسى تغییرات زمانى غلظت گاز رادون را درون آب‌هاى زیرزمینى تاشکند در تعامل با زمین لرزه مورد بررسى قرار دادند. بعد از آن پژوهشگران زیادى در کشورهاى مختلف مبادرت به انجام تحقیقات در این زمینه کردند که از آن جمله مى‌توان از کارهاى «واکیتام» و «ایگاراشى» در آزمایشگاه شیمى زلزله در دانشگاه «توکیو مارتینللى» و همکاران در ایتالیا ویرک و همکاران در هند سولر و همکاران در اسپانیا و ... نام برد. از اولین تحقیقات صورت گرفته در زمینه در ایران مى‌توان از اندازه گیرى‌هاى هفتگى گاز رادون درون چشمه‌هاى آبگرم سیرچ نام برد. حاتمى درباره روش‌هاى این اندازه گیرى به ایسنا گفت: جهت تهیه نمونه آبهاى زیر زمینى در مورد چشمه‌ها این کار از مظهر چشمه (یا اولین جایى که چشمه با هوا تماس داشته باشد) صورت مى‌پذیرد. در مورد چاه‌ها نیز قبل از تماس آب با هواى سطح زمین بایستى کار نمونه بردارى صورت پذیرد. کار اندازه گیرى گاز رادون به علت نیمه عمر رادون در محل و اندازه گیرى یون‌هاى محلول و گازهاى داخل آب در آزمایشگاه توسط سیستم گازکروماتوگرافى و جذب اتمى و سیستم آیون کروماتوگراف صورت مى‌پذیرد. اندازه گیرى رادیم موجود در آب نیز با استفاده از روش تعادلى (بعد از نگهدارى 21 روز نمونه آب در ظرف (سربسته) صورت مى‌پذیرد. به گفته حاتمى، نمونه گیرى آب جهت اندازه گیرى گازهاى محلول با استفاده از ظروف مخصوص شیشه‌اى مجهز به سوباسیل صورت مى پذیرد.

منبع: GSI

نویسنده : علی : ۱:٤۳ ‎ق.ظ ; ۱۳۸٩/۳/۱٠
Comments پيام هاي ديگران ()      لینک دائم