گروه نجوم تیشتر لشت نشا (گیلان)

گروه نجوم تیشتر گیلان به ارائه خبر علمی با اولویت خبر نجومی می پردازد

برای اولین بار فضاپیمایی در مدار عطارد قرار گرفت

برای اولین بار فضاپیمایی در مدار عطارد قرار گرفت

 

کاوشگر مسنجر پس از 6 سال سفر در نزدیکی خورشید و عکس‌برداری از فاصله دور، به عنوان نخستین سفینه ساخت بشر در مدار سیاره عطارد، نزدیک‌ترین سیاره به خورشید قرار گرفت تا ماموریت علمی 1 ساله خود را آغاز کند.

محمود حاج‌زمان: روز گذشته دیده‌بان شجاع ناسا، فضاپیمای مسنجر، به عنوان نخستین سفینه ساخت بشر در مدار اولین سیاره منظومه شمسی قرار گرفت. این کاوشگر که تاکنون سه بار از کنار این سیاره عبور کرده، پیشرانه‌های خود را در 17 مارس / 26 اسفند روشن کرد تا وارد مدار این سیاره شود و ماموریت علمی یک ساله خود را آغاز کند. ماموریتی هنگام شروع آن، مسنجر در فاصله 155 میلیون کیلومتری خانه قرار داشت.

به گزارش پاپ‌ساینس،

گروه ماموریت مسنجر شش سال در انتظار چنین لحظه‌ای بودند. در طی این مدت، کاوشگر مسنجر برای انجام نخستین ماموریت فضایی 30 سال گذشته در بخش داخلی منظومه شمسی، از کنار زمین، ناهید و عطارد عبور کرده بود.

گذشته آتشفشانی عطارد از زمان عبور مارینر 10 از کنار آن در دهه 1970 میلادی / 1350 شمسی، همواره موضوع بحث و جدل اخترشناسان بود. در دو سال گذشته، مسنجر تعداد زیادی از اسرار عطارد را آشکار کرده بود، از جمله تصاویری از سطح سیاره که قبلا هرگز مشاهده نشده بود. مسنجر توانست به شواهدی دست یابد که نشان می‌داد میدان مغناطیسی ضعیف این سیاره، ظاهرا توسط یک هسته مذاب آهنی ایجاد می‌شود. این کاوشگر همچنین کشف کرد که عطارد دارای جو رقیقی است.

در طی یک سال گردش در مدار، هفت ابزار علمی نصب شده بر روی این کاوشگر به دانشمندان کمک خواهند کرد که ترکیب سطح سیاره را تعیین کنند. مسنجر به سپرهای خاصی مجهز است که به آن کمک می‌کند در برابر گرمای سوزان خورشید مقاومت کند. این کاوشگر تنها 46 میلیون کیلومتر از خورشید فاصله دارد، جایی که خورشید 11 بار روشن‌تر از سطح زمین به نظر می‌رسد. اما علی‌رغم وجود تجهیزات گرمایی، این کاوشگر از مواد سبکی ساخته شده که اجازه می‌دهد گرانش اندک سیاره آن را در مدار نگه دارد.

نام این کاوشگر از سرواژه‌های عبارت «کاوشگر تجسس، زمین‌شناسی، سطح و محیط فضایی عطارد» گرفته شده است. همچنین این نام یادآور نام خدای باستانی رومیان است که بر روی این سیاره گذاشته شده است.

عملیات جای‌گیری، 31 درصد سوختی را که مسنجر با خود به فضا برده بود مصرف کرد. قبل از اینکه کاوشگر بتواند موتورهای خود را روشن کند، چندین گرمکن باید سوخت را گرم می‌کردند و فشار آن را به مقدار لازم می‌رساندند؛ مشابه عملیات پیش گرمایش که یک موتور دیزلی در زمستان انجام می‌دهد.

شون سولومون، مسئول گروه مسنجر می‌گوید: «عملیات جای‌گیری در مدار آخرین مانع در راه ورود به یک مرحله جدید بود، آغاز عملیات نخستین مدارگرد در درونی‌ترین سیاره منظومه شمسی.»

منبع: خبرآنلاین


مریخ

مریخ

 

مریخ سیاره سرخ

مریخ چهارمین سیاره منظومه شمسی و  آخرین سیاره سنگی است که بر گرد خورشید می چرخد. در طول تاریخ بشر همواره این سیاره در کانون توجهات نجومی بوده است. برای مثال بابلیان قدیم حرکات این نور قرمزسرگردان آسمان شب را دنبال کردند ونام nargel  یا  نام خدای جنگ را برآن گذاشتند.در همان زمان رومی ها بخاطر گرامیداشت خدای جنگشان اسم کنونی آنرا انتخاب کردند. یونانی ها نیز این سیاره را آرس که بیانگر خدای جنگ آنان است می نامیدند. این سیاره نزد کسانی که به آسمان می نگریستند مظهر جنگ و خون بود.

این سیاره در یک مدار بیضی شکل و با سرعتی حدود 1/24 کیلومتر در ثانیه  به دور خورشید می چرخد که اوج یا دورترین فاصله آن از خورشید  2۵۸ میلیون کیلومتر و در حضیض یانزدیکترین فاصله ۲۰۸ میلیون کیلومتر از خورشید فاصله می گیرد. ولی به طور متوسط 228 میلیون کیلومتر از خورشید فاصله دارد. این سیاره همسایه بعدی زمین است که گاهی به ما نزدیک می شود و به حدود ۵۸ میلیون کیلومتری ما می رسد و گاهی در آن سوی خورشید به فاصله ۴۰۳ میلیون کیلومتری از ما قرار می گیرد. از جهاتی هم شبیه زمین است و یک شبانه روز آن حدود۲۴   ساعت و۴۳  دقیقه  طول می کشد.اگر هرشب در یک ساعت خاص مریخ را رصد کنید حدود ۳۳ شب وقت لازم است تا بتوانید کل سیاره را رصد کنید. محور گردش آن نسبت به خط عمود حدود 24 درجه است. هر یک سال آن معادل 2 سال (687 روز) زمینی است و قطر آن حدود 6794 کیلومتر است (جالب است بدانید مساحت مریخ با مساحت خشکیهای زمین تقریبا برابر است.) به علت دوری از خورشید حداقل دمای آن به 100 درجه زیر صفر و حداکثر آن به 27 درجه سانتیگراد می رسد.

سرعت گریز از سطح آن 5 کیلومتر بر ثانیه است. جو آن 200 مرتبه از جو زمین رقیق تر است و فشار این جو رقیق حدود پنج میلی بار است(فشار جو زمین بیش از 1000 میلی بار است).هسته سیاره بصورت ترکیبی از آهن وسیلیسیم وجنس جبه نیز از سیلیسیم می باشد.

بهترین زمان رصد مریخ زمانی است که با زمین در حالت مقابله باشد در این وضعیت فاصله بین دو جرم به حداقل رسیده ومی توان عوارض سطحی سیاره را با تلسکوپهای آماتوری نیز مشاهده کرد.این وضعیت هر ۲۶ ماه یکبار تکرار می شود و۳ ماه قبل و۳ ماه بعد ازاین تاریخ است که  سیاره ارزش رصد کردن پیدا می کند ودر بقیه روزها اندازه آن بسیارکوچک است.

البته با توجه به بیضوی بودن مدار دو سیاره زمین و مریخ در هر مقابله فاصله بین دو جرم متفاوت است بنابراین بعضی از مقابله ها از بقیه باارزش تر هستند.در ضمن بدلیل همین بیضی بودن مداری در چرخش بدور خورشید حداقل فاصله بین دو سیاره معمولا" چند روز قبل یا بعد از مقابله رخ می دهد.

حرکت رجعی(بازگشتی):

در حالیکه زمین به حالت مقابله با این سیاره می رسد(مانند بقیه سیارات بیرونی ) وبعد از عبور از آن حالت به نظر می رسد که این سیاره حرکت عادی به سمت شرق خود در زمینه ستارگان  را متوقف کرده وبه سمت غرب برمی گردد بعد از مدتی دوباره متوقف شده وحرکت عادی خود به سمت شرق را آغاز می کند.این حرکت ویژه سیارات بیرونی ناشی از این است که زمین در مدار دور خورشید سریعتر از آنها حرکت می کند.در حالیکه زمین از آنها سبقت می گیرد به نظر می رسد که مانند اتومبیلی در اتوبان از زمین عقب می مانند وبه عقب بر می گردند ولی بعد از اینکه فاصه زمین با آنها بیشتر شد (برای مثال بعد از گذشت دو ماه ) به نظر می رسد که حرکت عادی خود را آغاز می کنند.

 

 ترکیبات جوی:

در جو آن گازهای دی اکسید کربن (با درصد۳/۹۵ )، اکسیژن (با درصد ۱۵/۰ )، نیتروژن با درصد۷/۲و کمی بخار آب(با درصد ۰۳/۰ ) و گازهای بی اثر(مانند آرگون با درصد ۶/۱ )وجود دارد.

مهمترین عوارض سطحی:

مریخ دارای کوه آتشفشانی عظیم الجثه ای است که المپیوس(Olympus Mons ) نام دارد. این کوه بزرگترین کوه آتشفشانی در منظومه شمسی است. وسعت المپیوس در حدود 600 کیلومتر،ارتفاع آن از دشتهای مجاور24 کیلومتر و قطر دهانه آتشفشانی آن ۸0 کیلومتر است.علاوه بر این دره ای با طول ۴۰۰۰ کیلومتر وعمق ۷ کیلومتر بانام Valles Marineris و دهانه ای برخوردی بزرگ با قطر۲۰۰۰ وعمق ۶ کیلومتر با نام Hellas Planitiaدر سطح مریخ وجود دارد.

وجود جو٬ کلاهک های قطبی٬ تغییرات اشکال روشنایی وتاریکی ها بر سطح آن وبطور کلی داستان معروف کانالهای مریخی باعث شد تعداد زیادی از منجمان ودانشمندان آنرا سیاره ای مانند زمین بپندارند وحتی زندگی موجوداتی مانند انسان را بر سطح آن جاری می دانستند.بعد از گذشت حدود سه دهه٬ فضاپیماهای روباتیک٬ مدار گردها ٬مریخ نورد ها تمام این نظرات را باطل اعلام کرده اند.

نامگذاری عوارض سطحی :

همانطور که می دانید روشنایی یک جسم بازتاب کننده نوری، آلبدو یا ضریب بازتاب و نواحی تاریک وروشن سطحی اجرام نیز عوارض آلبدویی نامیده می شوند.بکمک فضاپیماها ودیگر ماهواره های مخصوص نقشه برداری از مریخ مشخص شده که در مریخ بعضی از این عوارض٬ نواحی توپوگرافیکی نیستند فقط ناشی از اختلاف رنگ میان نواحی مجاور ناشی از اختلاف مواد تشکیل دهنده سطحی هستند.در حالیکه نواحی ای نیز وجود دارند که ناشی از عوارض طبیعی سیاره هستند.

بنابراین این سیاره دارای دو نوع نقشه با نامگذاریهای متفاوت است آنهایی که بر اساس عوارض مشاهده شده از زمین تعریف شده اند وآنهایی که بر اساس نقشه برداریهای دقیق از نزدیک تهیه شده اند.بر این اساس عوارضی  وجوددارند که دارای دو نام قدیمی وجدید می باشند .برای مثال دریای  Mare Sirenum  به Terra Sirenum  به معنای سرزمین Sirens  تغییر نام داده است. بسیاری از رصد کنندگان مریخ هنوز تمایل دارند از نامگذاریهای قدیمی استفاده کنند چراکه این نامهاهستند که بیانگر ظاهرعوارض قابل مشاهده از روی زمین هستند .

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره نامگذاری عوارض سطحی به آدرس زیر مراجعه نمایید:

http://planetarynames.wr.usgs.gov/jsp/SystemSearch2.jsp?System=Mars

ابرهای مریخی:

ابرهای مریخ عموما" از غبار٬ مه٬ شبنم ودیگر ذرات تشکیل شده ودارای رنگهای متفاوتی هستند.

1-ابرهای سفید: این ابرها بیشتردر نواحی میانه واستوایی بویژه بین فصلهای بهار وپاییز دیده می شوند.این ابرها پدیده ای روزانه هستند در اول صبح تشکیل شده وبا افزایش دما در میانه روز ازبین می روند.این ابرها در نیمکره ای که پوشش قطبی آن در حال ذوب شدن است بیشتر به چشم می خورند.

2-ابرهای سفید –آبی :این ابرها معمولا" باابرهای سفید شکل می گیرند والبته بعضی مواقع تشخیص آنها مشکل است.عقیده بر این است که این ابرها در ارتفاع های پایین جو سیاره شکل می گیرندواحتمالا" مه وشبنم سطحی هستند.

3- ابرهای زرد رنگ: این ابرها معمولا" زمانی که سیاره در حضیض مداری یعنی زمانی که با خورشید کمترین فاصله را دارد وگرمای خورشید موجب صعود بادهایی که ذرات غبار سطحی را به همراه دارند میشود بوجود می آیند. در حالیکه این ابرها کوچک وبا عمر کم هستند در بعضی موارد حتی می توانند کل سطح سیاره را دربر بگیرند .این ابرها معمولا در نواحی Hellas Planitia   و Serpentis Mare شکل می گیرند٬البته می توان انتظار شکل گیری آنها را در نواحی  Chryse٬Solis Lacus ٬ Lsidis Regio   و Aeria  داشت.

4-ابرهای دابلیو شکل: این ابرها با نواحی آتشفشانی سیاره مانند Olympus Mons ٬Pavonis Mons ٬ Ascraeus Mons  و Arsia Mons  همراه هستند معمولا" بزرگ بوده وسریع حرکت می کنند.

طوفانهای غباری:

 این طوفانها در هرزمانی می توانند رخ دهند اما در زمانی که مریخ در حضیض مداری باشد وگرمای خورشید موجب وقوع بادهای سریع السیرسطحی می شود بیشتر رخ می دهند. این طوفانها می توانند مقطعی بوده ویا کل سیاره را دربربگیرند وموجب ناپدید شدن عوارض سطحی سیاره از دید زمینیان شوند.گفتنی است برای مشاهده عورض سطحی سیاره مناسب است که از فیلترهای ویژه رصد مریخ استفاده نمود.

قطبهای مریخ

در سال 1666 میلادی جیووانی دومینیکو کاسینی ستاره شناس ایتالیایی و متصدی رصدخانه لویی چهاردهم در پاریس نواحی سفید رنگی را در قطبهای مریخ کشف کرد. بعد ها مشاهدات ویلیام هرشل این کشف را تایید کرد و مشخص شد که نواحی سفید رنگ در واقع پوششهای قطبی مریخ اند. این پوششها درست همانند پوششهای یخی زمین رشد می کنند و طی یک سال مریخی به تدریج تحلیل می روند. هرشل تصور می کرد که ساکنان مریخ در شرایطی نظیر شرایط حاکم بر زمین با چهار فصل و روزهایی تقریبا" برابر با روزهای زمین زندگی می کنند. پوشش یخی قطب جنوب مریخ بزرگتر از پوشش قطب شمالی است اما گهگاهی تغییراتی نیز دارد و گاهی به دو یا چند قسمت جداگانه تقسیم می شود علاوه بر این می تواند در فصل بهار حتی ناپدید شود..دربعضی از مقابله های مریخ با زمین بعلت زاویه کشیدگی محور آن، قطب جنوب مریخ بخوبی آشکار است.تغییرات قطب شمال مریخ کمتر ازقطب جنوب است البته تغییرات آن مانند قطب جنوب قابل پیش بینی نیست بهمین دلیل رصد آن جذاب تر است.در بعضی از روزها بویژه در فصل پاییز مریخی بر فراز قطب شمال مریخ چیزی شبیه آب یا مه تشکیل شده وناپدید می شود.بزرگ شدن پوشش قطب شمال با افزایش مه رابطه مستقیم دارد.

طیف سنج مادون قرمز   مارینر9 مشخص کرد که دمای سیاره مریخ در استوا حداکثر17 درجه سانتیگراد و در نواحی قطبی حداقل 120 درجه سانتیگراد زیر صفر است. هنگامی که سیاره در نقطه اوج مداری خود قرار دارد در نیمکره جنوبی زمستان است که سردتر از زمستان نیمکره شمالی است. پوشش یخی زمستانی در جنوب می تواند تا عرض جغرافیایی 55 درجه جنوبی امتداد یابد. هنگامی که سیاره به خورشید نزدیک می شود نواحی شمالی زمستان گرمتری دارند. در این صورت پوشش یخی زمستانی فقط می تواند تا عرض جغرافیایی 65 درجه شمالی برسد. در تابستان زمانی که با افزایش دما دی اکسید کربن منجمد(یخ خشک) به بخار تبدیل می شود پوششهای یخی نیز ذوب می شوند. دانشمندان معتقدند که یخهای قطب جنوب از دی اکسید کربن تشکیل شده اند. این یخها بر خلاف دی اکسید کربن برفکی که پایداری کمی دارد دیر ذوب می شوند. قطر پوشش قطب جنوب در اوج گرمای تابستان نیمکره جنوبی به 300 کیلومتر می رسد. قطر پوشش قطب شمال خیلی بیشتر است و هرگز کمتر از هزار کیلومتر نمی شود. دماهای اندازه گیری شده در قطب شمال نشان می دهد که پوشش یخی تابستانی باید از آب یخ زده تشکیل شده باشد. زیرا در این زمان دما از نقطه انجماد یخ خشک بالاتر است. به علاوه تجمع بخار آب بر روی پوشش یخی نیمکره شمالی به هنگام تابستان نشان می دهد که در این منطقه آب یخ زده وجود دارد.

قمرهای مریخ

در سال 1877 میلادی هنگامی که شیپارلی به دقت در حال ترسیم کانالها بر روی نقشه هایش بود یک ستاره شناس آمریکایی به نام آسف هال نیز در حال مشاهده مریخ بود. او از نوعی تلسکوپ انعکاسی جدید 66 سانتیمتری واقع در رصدخانه نیروی دریایی ایالات متحده در شهر واشنگتن استفاده می کرد.ستاره شناسان سالها به دنبال قمرهای مریخ بودند. یوهان کپلر در قرن هفدهم میلادی اعلام کرده بود که مریخ باید دو قمر داشته باشد. او معتقد بود که در ورای منظومه شمسی یک الگوی ریاضی نهفته است. طبق این الگو تعداد قمرهای سیاراتی که پس از زمین قرار دارند باید افزایش یابد. به این ترتیب که تعداد آنها هر دفعه باید دو برابر شود. با توجه به این که زمین دارای یک قمر است و در زمان کپلر تصور می شد که سیاره مشتری چهار قمر دارد بنابراین طبق ریاضیات حاکم بر این تئوری مریخ باید دو قمر داشته باشد.

آسف هال در ابتدای اوت 1877 میلادی مشاهدات طاقت فرسایی را برای یافتن اقمار مریخ آغاز کرد. در آن زمان نزدیکی مریخ به زمین مشکلاتی را ایجاد می کرد. مریخ آنقدر نزدیک بود که به هنگام مشاهده آن توسط تلسکوپ درخشندگی قابل توجهش اشکالاتی را در رصد این سیاره ایجاد می کرد. هال در یازدهم اوت متقاعد شد که چیزی نمی تواند بیابد. ولی همسرش به او اصرار کرد که بار دیگر نگاه کند. بالاخره در آن شب او متوجه چیزی شد. آن جرم آسمانی خیلی کوچک بود ولی قطعا" وجود داشت. بعد از مدتی آسمان ابری شد.

در شانزدهم اوت آسمان دوباره صاف شد و هال توانست قمر مریخ را به وضوح مشاهده کند. در روز هفدهم اوت هال با پیدا کردن قمر دوم مریخ به هیجان آمد. به این ترتیب نظریه دو برابر شدن اقمار درست به نظر می رسید. دانشمندان همچنان تصور می کردند که سیاره مشتری دارای چهار قمر و سیاره زحل دارای هشت قمر است. اما آنها در سال 1892 میلادی قمر پنجم مشتری و در سال 1898 میلادی قمر نهم سیاره زحل را کشف کردند. اکنون آشکار شده بود که تعداد اقمار سیارات مطابق نظر کپلر نیست.

آسف هال اقمار مریخ را به صورت نقاطی نورانی و متحرک مشاهده کرد. ولی تصاویری که در سال 1969 میلادی توسط فضاپیمای مارینر و در سال 1975 توسط وایکینگ ارسال شد نشان داد که اقمار دوقلوی مریخ ظاهری بسیار ناهنجار و بی قاعده دارند. هال این اقمار را به افتخار اسبهای کالسکه خدای جنگ در افسانه یونان فوبوس (به معنای خدای ترس) و دیموس (به معنای خدای وحشت) نامید.

آسف هال نتوانست اندازه اقمار مریخ را تعیین کند. اما مشاهدات بعدی نشان داد که طول قمر بزرگتر مریخ یعنی فوبوس تقریبا" 27 کیلومتر است. فوبوس خیلی به مریخ نزدیک است و دریک مدار دایره ای شکل و به  فاصله 9380 کیلومتری آن قرار دارد. نزدیکی زیاد باعث می شود که این قمر با سرعت زیادی حول مریخ بچرخد. به طوری که هر چرخش کامل آن 7 ساعت و 51 دقیقه طول می کشد.

دیموس هم مانند فوبوس دارای یک مدار دایره ای شکل است ولی در فاصله 23500 کیلومتری مریخ قرار دارد. طول دیموس در حدود 15 کیلومتر است و 31 ساعت و 5 دقیقه طول می کشد تا یکبار به دور مریخ بچرخد.فوبوس و دیموس هر دو خاکستری رنگند و به خاطر وجود دهانه های آتشفشانی شبیه شهاب سنگهای آبله گون اند. این دو قمر هم مانند قمر زمین بدلیل پدیده قفل شدگی گرانشی همیشه یک روی خود را به مریخ نشان می دهند.

شهاب سنگهای مریخی

عقیده بر این است که حداقل۳۴ شهاب سنگ غیر عادی کشف شده بر سطح زمین که با نام شهابسنگهای SNC هم شناخته می شوند ،در واقع تکه هایی از مریخ بوده اند که بر اثر برخوردهای شدید  سنگی یا شهابی از سیاره قرمز جدا شده ودر دام جاذبه زمین گیر افتاده اند این عقیده باوجود شهابسنگهایی که بهمین طریق از سطح ماه به سطح زمین آمده اند تقویت شده است.یک نمونه از شهابسنگهای مریخی شهاب سنگ معروف ALH 84001  با عمری بیش از چهارونیم میلیارد سال می باشد .در تابستان 1996 یک تیم پژوهشی ناسا در مرکز فضایی جانسون اعلام کردند که شواهدی از وجود حیات ابتدایی در این سنگ یافته اند.کارشناسان این تیم عقیده داشتند اولین مولکولهای ارگانیک واصلی که به نظر می رسید دارای منشاء مریخی باشند٬ چندین ترکیب معدنی که از ویژگیهای فعالیت زیستی بوده واحتمالا" میکروفسیل ها(فسیل هایی بسیار ریز) از ساختار باکتری شکل اولیه را درون سنگ مریخی یافته اند.نتایج کار این گروه هنوز بطور قطعی اثبات نشده است.سن این شهابسنگها کمتر از 2 میلیارد سال تخمین زده شده است.ترکیب ساختمانی آنها نشاندهنده این است که در جریانات بازالتی مواد مذاب یا lava  ودر نتیجه فعالیت آتش فشانی شکل گرفته اند.این شهاب سنگها در سه گروه با نامهای شرگوتیت(Sherogottites) ناخلایت وچاسییگنی(Chassigny)یا SNC .کشف گاز حبس شده درون این شهابسنگها یکی از نشانها های مریخی بودن آنها به حساب می آید.ترکیب ایزوتوپیک این سنگها تشابه بسیار زیادی با ترکیب جو مریخ دارد.

کاوش های مریخی

بین سالهای 1963 تا 1974 میلادی کاوشگرهای بسیاری از طرف روسها و آمریکایی ها به سوی سیاره مریخ فرستاده شدند و تعدادی از این کاوشگرها در انجام ماموریت خود ناکام ماندند و تعدادی دیگر توانستند  ماموریت خود را با موفقیت انجام دهند.

در بیستم اوت سال 1975 میلادی فضاپیمای وایکینگ 1 که توسط ایالات متحده آمریکا طراحی و ساخته شده بود به فضا پرتاب شد. نخستین هدف این فضاپیما کشف حیات در سطح سیاره مریخ بود.

به دنبال آن فضاپیمای وایکینگ 2 در نهم سپتامبر همان سال به فضا پرتاب شد. این دو فضاپیما تقریبا" یک سال بعد به مریخ رسیدند و تا زمان انتخاب یک محل مناسب برای فرود در مداری در اطراف مریخ قرار گرفتند. این دو فضاپیما هنگامی که در جستجوی یک محل مناسب برای فرود بودند عکسهایی را به زمین ارسال کردند.

یک ماه پس از ورود به مدار مریخ بالاخره یک محل فرود مناسب برای فضاپیمای وایکینگ 1 انتخاب شد. مریخ نشین فضاپیمای وایکینگ 1 تقریبا" 10 دقیقه پس از ورود به جو مریخ به آرامی فرود آمد. محل فرود در 4/24 درجه شمال قطب مریخ واقع شده بود. 45 روز بعد وایکینگ 2 در آن سوی سیاره 7500 کیلومتر دورتر از وایکینگ 1 در 9/47 درجه شمالی به آرامی فرود آمد. هنگامی که مریخ نشینها از فضاپیما های خود جدا شدند ابتدا سرعت آنها توسط هشت موتور از مدار خارج کننده راکت کند شد. در این مدت یک محافظ حرارتی کپسول را در مقابل اصطکاک ناشی از ورود به جو مریخ محافظت می کرد. هنگامی که سرعت فرود از 16 هزار کیلومتر بر ساعت به حدود هزار کیلومتر بر ساعت کاهش یافت یک چتر باز شد. در ارتفاع هزار متری چتر دور انداخته شد و یک سری هشت تایی از موتورهای راکت مریخ نشین سرعت فرود را باز هم کاهش دادند. در این لحظه سرعت فرود هر یک از مریخ نشینها فقط 8/8 کیلومتر بر ساعت بود.
هر دو مریخ نشین به دوربینهایی با قابلیت عکاسی پی در پی ،بیلهای مکانیکی و دستگاههایی جهت آنالیز شیمیایی و زیست شناسی نمونه های برداشته شده از سطح مریخ مجهز بودند. آنها تصاویر مربوط به طبیعت متروکه ،عوارض صخره ای و مناطق تپه شنی حاصل از وزش بادهای مریخی اطراف محل فرود وایکینگ 1 را به زمین ارسال کردند. اما آنها در انجام ماموریت اصلی خود که کشف حیات در سطح این سیاره بود ناکام ماندند.

پروژه وایکینگها بعنوان اولین وسایل ساخته دست بشر برای فرود آرام بر سطح یک سیاره  به حساب می آمدند.زمان مفید کاری چهار فضاپیمای وایکینگ از 90 روز پیش بینی شده فراتر رفت.نتایج نسبتا" مفیدی از عملیات آنها بدست آمد ونهایتا" ناسا پایان پروژه را در تاریخ 21 می 1983 اعلام کرد.

بعنوان نتایج این پروژه میان سیاره ای اعلام شد که تغییرات دمایی جو سیاره بسیار کم است بعنوان مثال بالاترین دمای ثبت شده توسط  هردو مریخ نشین 21- درجه سانتیگراد وپایین ترین دما نیز 124- درجه سانتی گراد گزارش شد.نتایج بدست آمده ازاین پروژه همچنین نشان میدادند که جو سیاره بطور عمده ای از گازکربنیک تشکیل شده است.نیتروژن آرگون اکسیژن ودر حدی ناچیز نئون٬ زنون وکریپتون نیز وجود دارد.جو سیاره شامل مقادیری اندک آب هم می باشد که مقدار آن تنها به یک هزارم مقدار آب در جو زمین می رسد.حتی این مقادیر ناچیز هم می تواند متراکم شده و ابرهایی را بر فراز جو تشکیل دهد وحتی می تواند موجب تشکیل مه صبحگاهی شود.هم چنین شواهد نشان می دادند که سیاره در گذشته جو چگال تری داشته که باعث جریان یافتن آب مایع بر سطح آن شده است.عوارضی فیزیکی شبیه به بستر رودخانه ها تنگه ها وخطوط ساحلی دریاها اشاره به وجود رودخانه هایی بزرگ وحتی دریاهایی داشته است.

 

موج جدید کشفیات مربوط به این سیاره از سال 1996 آغاز شد .در این سال ناسا ماموریت نقشه بردار مریخ(Mars Global Surveyor) را از ایستگاه نیروی هوایی کیپ کاناورال در فلوریدا آغاز کرد.این فضاپیما در 12 سپتامبر سال 1997 به سیاره رسید.بعد از گذشت 1.5 سال تصحیحات مداری از مداری بیضی کشیده به مداری دایروی٬ ماموریت نقشه برداری خود را در مارس 1999 شروع کرد.با استفاده از یک دوربین فوق حساس سیاره را از ارتفاع پایین در یک مدار قطبی که یک سال مریخی( که در حدود دو سال زمینی است) طول کشید نقشه برداری نمود.این فضاپیما بعد از ارسال حجم بسیار زیاد اطلاعات در باره سطح و جو سیاره در سال 2001 فعالیتش را به پایان رساند.

ناسا در سال 1996 فضاپیمایی دیگر را نیز با نام Mars Path Finder  به معنای راهیاب مریخ به سوی آن ارسال کرد.هدف از ارسال آن آزمایش روبات های مجهز مریخ نورد  ارزان قیمت با فناوری بالا بود.راهیاب مریخ طی یک فرود غلطشی وبا استفاده از کیسه های هوایی جهت فرود بر سطح سیاره نشست تصاویری دقیق از محل فرود خود ارسال نمود وتوانست تحلیل های شیمیایی مفیدی را از نزدیکترین سنگها ولایه های محل فرود انجام دهد.نتایج این پروژه نشان میدادند که مریخ زمانی گرم ومرطوب بوده است.اکنون این سئوال مطرح شده بود که آیا در گذشته با وجود آب بر سطح آن وجو غلیظ تر زندگی می توانسته بوجود بیاید یا خیر؟

در 11 دسامبرسال 1998 ناسا یک مدار نورد(Mars Climate Orbiter) با هدف مطالعات  آب وهوا شناسی مریخ روانه آن کرد.این مدار نورد به تحقیقات آب وهوایی میان سیاره ای وبه جمع آوری اطلاعاتی جهت ارسال مریخ نشین قطبی (Mars Polar Lander) پرداخت.این مدار نورد طی یک شیرجه به نواحی غلیظ جو مریخ آتش گرفته ونابود شد.

مریخ نشین قطبی هم در سال 1999 توسط یک موشک دلتا 2 به سمت مریخ پرتاب شد.برنامه ریزی شده بود که در این پروژه یک روبات سطح نشین در منطقه ای قطبی در جنوب سیاره فرود بیاید به همراه آن دو کاوشگر عمقی بانام deep space 2 وجود داشت.متاسفانه در تاریخ 3 دسامبر به سیاره رسید وبطور مرموزی گم شد.

بدنبال آن ناسا  فضاپیمای اودیسه مریخ(Mars Odyssey) را در 7 آوریل 2001 به سیاره قرمز فرستاد.وسایلی با هدف مطالعه سطح سیاره  کشف آب ومحیط یونیده اطراف سیاره در مدار نورد نصب شده بود.اودیسه در تاریخ 24 اکتبر سال 2001 به سیاره رسید ودر مدار مناسب قرار گرفت.با کمک پدیده ترمز هوایی توانست در مداری نزدیک دایروی حول قطبی قرار بگیرد.از ژانویه سال 2002 به اندازه گیری های علمی پرداخت.کار اصلی آن در اواخر تابستان 2004 ادامه یافت از آن به بعدتا تاریخ اکتبر سال 2005 از آن به عنوان یک ماهواره مخابراتی رله ای جهت ارسال اطلاعات از مریخ نورد تحقیقاتی مریخ یا Mars Exploration Rover به زمین استفاده شد.

در تابستان سال 2003 ناسا دو مریخ نورد مشابه به سطح مریخ فرستاد.اسپریت (MER-A) در دهم ژوئن سال 2003 توسط یک موشک دلتا 2 از پایگاه هوایی کیپ کاناورال به فضاپرتاب شد ودر تاریخ 4 ژانویه 2004 با موفقیت بر سطح مریخ فرود آمد.آپورجونیتی یا مریخ نورد فرصت (Opportunity)یا MER-B  را در 7 ژولای 2003 توسط موشک دلتا 2 به فضاپرتاب شد ودر تاریخ 25 ژانویه سال 2004 بر سطح آن فرود آمد.هردو آنها با استفاده از نتایج آزمایشات موفق رهیاب مریخ در استفاده از کیسه های هوایی جهت فرود در سطح فرود آمدند.

در سال 2003 ناسا در پروژه ای با نام مارس اکسپرس (Mars Express) با همکاری با آژانس فضایی اروپا وآژانس فضایی ایتالیا فضاپیمایی را روانه سیاره کرد که در دسامبر همان سال به مریخ رسید وشروع به اندازه گیری های جوی وسطحی سیاره از یک مدار قطبی نمود.این فضاپیما شامل یک سطح نشین کوچک با نام بیگل دو بود (بیگل نام کشتی تحقیقاتی چارلز داروین بود که با آن به تحقیقات گسترده ای دست زد.)متاسفانه پس از فرود بیگل دو بر سطح مریخ آژانس فضایی اروپا نتوانست با آن ارتباط برقرار کند واز دست رفت.علیرغم آن مارس اکسپرس توانست با موفقیت به کارهای در نظر گرفته شده بپردازد.

در تاریخ 12 اوت سال 2005 ناسا یک فضاپیمای جدید ودقیق را با نام Mars Reconnaissance Orbiter(MRO) را راهی سیاره کرد.هدف آن بررسی دقیق تر مناطقی بود که توسط نقشه بردار کره مریخ و اودیسه 2001 انتخاب شده بودند.دقت عکسبرداری آن به 0.2 تا 0.3 متر می رسید.احتمالا" از سال 2009 ناسا برنامه ای گسترده را برای ایجاد آزمایشگاههایی دائمی بر سطح مریخ شروع خواهد نمود.در این برنامه انواع مریخ نورد های جدید کاوشگرهای عمقی روباتهای هوشمند و.... مورد آزمایش قرار خواهند گرفت.

ناسا در نظر دارد از سال 2014 برنامه ساخت وبررسی فضاپیماهای قابل برگشت از مریخ را نیز آغاز کند.


درخشان‌ترین جای دنیا کجاست ؟

درخشان‌ترین جای دنیا کجاست ؟

روشنایی اغلب اجرام آسمانی به قدری زیاد است که اخترشناسان، از روشنایی خیره کننده خورشید به عنوان یک استاندارد کیهانی استفاده می‌کنند. اما روشن ترین جسم کیهانی چند بار درخشان تر از خورشید است؟

 

محمود حاج‌زمان: واحدهایی که ما در زندگی روزمره از آنها استفاده می‌کنیم بسیار کوچک‌تر از آن هستند که بتوانند روشنایی کیهان را توصیف کنند. به همین دلیل اخترشناسان از خورشید استفاده می‌کنند و از درخشندگی خیره‌کننده آن که معادل 4 ضرب‌در 10 به توان 26 وات است (400 میلیون میلیارد میلیارد وات!)، به عنوان یک استاندارد کیهانی استفاده می‌کنند.

به گزارش نیوساینتیست، خورشید از نظر روشنایی یک ستاره بالای متوسط به شمار می‌رود. با این وجود، ستارگانی هستند که از نظر روشنایی با فاصله زیادی خورشید را شکست می‌دهند. درخشان‌ترین نمونه از این ستارگان که با چشم غیرمسلح نیز به راحتی قابل مشاهده است، ستاره اپسیلون-جبار است؛ ستاره میانی کمربند صورت فلکی جبار. این ابرستاره آبی‌رنگ 1300 سال نوری از زمین فاصله دارد و بیش از 400هزار بار درخشان‌تر از خورشید است. در فواصل دورتر کهکشان، باز هم ستارگان درخشان‌تری وجود دارند. از آن جمله می‌توان به ستاره اتا در صورت فلکی شاه تخته اشاره کرد، ستاره ناپایداری که 5 میلیون بار درخشان‌تر از خورشید است.

در جولای 2010 / تیر 1389، اخترشناسان ستاره رکوردشکن جدیدی را کشف کردند: ستاره‌ای به نام R136a1 در ابر ماژلانی بزرگ که تقریبا به درخشندگی 9 میلیون خورشید است. این جرم عجیب در کمال شگفتی جرمی 250 برابر جرم خورشید دارد که باعث حیرت اخترشناسان شده است. این ستاره به عنوان ستاره‌ای که از ترکیبات شیمیایی موجود در کهکشان راه شیری و همسایگان آن ساخته شده، سنگین‌تر از چیزی است که اخترشناسان تصور می‌کردند. برخی از اخترشناسان این سوال را مطرح کرده‌اند که شاید این ستاره از منبع خالصی از هیدروژن و هلیوم ساخته شده که به نحوی از نخستین روزهای عالم دست‌نخورده باقی مانده است؛ یا شاید هم اشتباهی در نظریات اخترشناسان در خصوص ساختار ستارگان وجود دارد؟

برخی از ستارگان پرجرم وجود دارند که با نور بیشتری می‌سوزند، اما این اتفاق تنها برای چند هفته کوتاه رخ می‌دهد و به قیمت زندگی ستاره تمام می‌شود. ابرنواختری به نام SN 2005ap واقع در کهکشانی با فاصله 4.7 میلیارد سال نوری از زمین، رکورد درخشان‌ترین انفجار ستاره‌ای دنیا را با درخشندگی 100 میلیارد برابر روشنایی خورشید به خود اختصاص داده است.

انفجارهای پرتو گاما حتی از ابرنواخترها نیز انرژی بیشتری ساطع می‌کنند. آنها این کار را به جای چند هفته، تنها در مدت چند ثانیه انجام می‌دهند. یک انفجار پرتو گاما می‌تواند باعث شود که مقیاس خورشیدی اخترشناسان نیز به یک مقیاس بی‌مصرف تبدیل شود: روشنایی چنین انفجاری بالغ بر 10 به توان 18 برابر روشنایی خورشید است، یعنی نوری معادل یک میلیارد میلیارد خورشید!

اگر چه چنین انفجارهایی به طرز ناخوشایندی کوتاه هستند، درخشان‌ترین نورهای پایدار کیهان متعق به اختروش‌ها (کوازارها) هستند؛ سیاه‌چاله پرجرمی که از منبع عظیمی از ستارگان و گاز تغذیه می‌کنند. مواد محکوم به فنا هم‌زمان با فرو رفتن به درون سیاه‌چاله به شدت برانگیخته می‌شوند، در نتیجه نوری درخشان‌تر از 30هزار میلیارد برابر خورشید از خود ساطع می‌کنند.

منبع: خبرآنلاین


اگر به درون زمین سقوط کنیم چه اتفاقی می‌افتد ؟

اگر به درون زمین سقوط کنیم چه اتفاقی می‌افتد ؟

 

پروفسور لیندنبراگ و سفر شگفت‌انگیزش به مرکز زمین را به یاد می‌آورید؟ البته سفر به مرکز زمین و زنده برگشتن از آنجا غیرممکن است؛ اما اگر جزئیات را کنار بگذاریم، فیزیک این مکان بسیار جذاب خواهد بود!

محمود حاج‌زمان: سفر به مرکز زمین و زنده برگشتن از آنجا غیرممکن است. دمای مرکز زمین حدود 5هزار درجه سانتی‌گراد است -فقط چند صد درجه خنکتر از دمای سطح خورشید- و فورا هر کسی را که به آنجا برود کباب خواهد کرد. علاوه بر آن فشار مرکز زمین سه میلیون برابر فشار سطح زمین است که بدن انسان را مثل کاغذ مچاله می‌کند. اما بگذارید برای چند لحظه شیرین این جزئیات را کنار بگذاریم! وقتی شما به مرکز زمین می‌رسید، فیزیک این مکان بسیار جذاب و شگفت‌انگیز خواهد بود.

به گزارش پاپ‌ساینس، درک صحیح گرانش -نیروی جاذبه‌ای که بین اجسام وجود دارد- نکته کلیدی درک وضعیت عجیب و غریبی است که در مرکز زمین برای شما پیش خواهد آمد. شدت نیروی گرانش توسط جرم اجسام و فاصله آنها از یکدیگر تعیین می‌شود: هر چقدر اجسام سنگین‌تر و فاصله آنها کمتر باشد، نیروی جاذبه بیشتر خواهد بود. تنها نیروی گرانشی که به اندازه کافی قوی است که ما آن را احساس کنیم، ناشی از جرم زمین است. نیرویی که باعث می‌شود ما کششی رو به پایین را در سطح زمین احساس کنیم.

اما در مرکز زمین وضعیت قدری متفاوت است. از آنجایی‌که زمین تقریبا کروی است، نیروهای گرانشی که شما را از هر طرف احاطه کرده، یکدیگر را خنثی می‌کنند. گزا گیوک، مدیر اخترشناسی آسمان‌نمای الدر شیکاگو می‌گوید: «در مرکز زمین کشش مساوی از همه جهات به شما وارد می‌شود. در آنجا شما کاملا بی‌وزن و در هوا شناور خواهید بود.»

اما اگر شما بخواهید به نحوی، مثلا به کمک نردبان بلندی که تا سطح زمین ادامه دارد، از مرکز زمین خارج شوید چه اتفاقی می‌افتد؟ (برای راحتی کار فرض کنید که چگالی زمین یکنواخت است. اگرچه در واقع این طور نیست، اما این فرض کلیت مساله‌ای را که در اینجا مطرح می‌کنیم تغییر نمی‌دهد.) در مرکز زمین، نیروی گرانش تمام جرم زمین که در زیر پای شما قرار گرفته است، با شدت تمام شما را به سمت پایین می‌کشد. در همین حال جرم بالای سرتان نیز نیرویی در جهت مخالف و به سمت بالا به شما وارد می‌کند.

پس از اینکه چند پله بالا آمدید، کشش خالصی که در زیر پای خود احساس می‌کنید نزدیک صفر است و شما کماکان احساسی نزدیک به بی‌وزنی خواهید داشت. اما هم‌زمان که بالا آمدن را ادامه می‌دهید، جرم کمتر و کمتری بالای سر شما قرار خواهد داشت، در حالی‌که جرم زیر پایتان بیشتر و بیشتر می‌شود. در نتیجه نیروی کشش به سمت مرکز زمین بیشتر و بیشتر می‌شود و احساس بی‌وزنی شما کم‌کم از بین می‌رود. در نتیجه وقتی به سطح زمین می‌رسید مجددا احساس سنگینی می‌کنید.

اما مواظب باشید که از نردبان پرت نشوید، چون در اینصورت احتمالا تا ابد مثل یویو مشغول بالا و پایین رفتن خواهید بود!

منبع: خبرآنلاین


اولین نشانه‌ها از پوزیترون که در اثر توفان‌های تندری به فضا پرتاب می شوند

دانشمندان ناسا در بررسی‌های خود موفق شده‌اند اولین نشانه‌های مستقیم از بهمن‌های پوزیترونی را که در اثر توفان‌های تندری زمین به فضا پرتاب می‌شود، رصد کنند. پوزیترون پادماده الکترون است.

به گزارش خبرگزاری مهر به‌نقل از دیلی‌میل، ردیاب‌های تلسکوپ فضایی فرمی که ویژه رصد پرتوهای گاما طراحی شده، توانسته ذرات پوزیترون را به‌مدت 30هزارم ثانیه در توفان‌های تندری زمین ردیابی کند. دانشمندان پروژه تلسکوپ فرمی این پدیده را به‌شکل انفجار متمرکز پرتوهای پوزیترونی در رعدوبرقی برفراز آسمان نامیبیا مشاهده کنند. در زمان وقوع این پدیده، تلسکوپ فرمی 5هزار کیلومتر با رعدوبرق فاصله داشت.

اولین نشانه‌ها از پوزیترون که در اثر توفان‌های تندری به فضا پرتاب می شوند

پوزیترون، پادماده الکترون است و هرچند جرمش با جرم الکترون برابر است، اما بار الکتریکی و دیگر خواصش مخالف الکترون است. در صورت برخورد ماده و پادماده با یکدیگر، مانند الکترون و پوزیترون، هردوناپدید شده و به انرژی تبدیل می‌شوند.

پادماده را نخستین بار پل دیراک، فیزیک‌دان انگلیسی و برنده جایزه نوبل در اوایل قرن بیستم پیش‌بینی کرد. اکنون سال‌هاست که دانشمندان می‌دانند پرتوهای گامایی که در اثر برخورد توفان‌های خورشیدی به جو زمین پدید می‌آید، می‌توانند در فرآیند تشکیل زوج‌ذرات، الکترون و پوزیترون به‌وجود بیاورند. وقتی پرتوهای گاما در انرژی خاصی به یک اتم برخورد کنند، می‌توانند زوج ذره الکترون و پوزیترون را به‌وجود بیاورند.

زمین پیوسته توسط پرتوهای خورشید، پرتوهای کیهانی رسیده از فضاهای دور و دیگر ذرات پرانرژی بمباران می‌شود و بنابراین همیشه تعدادی پوزیترون در هر شبانه‌روز دیده می‌شودد؛ اما جهت حرکت، تعداد و انرژی ذراتی که ردیاب‌های تلسکوپ فرمی آشکار کرد، با انواع معمولی متفاوت بود. تلسکوپ فرمی توانست حدود 100هزار میلیارد پوزیترون را آشکار کند که منبع آن، رعدوبرقی در آفریقا بود و ذرات فوران‌یافته از آن تحت تاثیر میدان مغناطیسی زمین به‌سوی تلسکوپ منحرف شده بودند.

اولین نشانه‌ها از پوزیترون که در اثر توفان‌های تندری به فضا پرتاب می شوند

شبیه‌سازی‌های رایانه‌ای دانشمندان انستیتو فناوری فلوریدا 3 مرحله اصلی را برای خلق این ذرات نشان می‌دهد. در ابتدا، میدان الکتریکی بخش‌های فوقانی توده توفانی، بهمنی از ذرات الکترون را ایجاد می‌کند که به سوی بالا پرتاب می‌شوند. الکترون‌ها در برخورد با مولکول‌های جو، منحرف می‌شوند و پرتوهای گاما آزاد می‌کنند که قوی‌ترین پرتوهای الکترومغناطیس است. تصویر شماره1 ، این رویداد را نشان می‌دهد که 0.2 میلی‌ثانیه پس از رعدوبرق، بهمن الکترونی به ارتفاع 15 کیلومتری از سطح زمین رسیده است.

اولین نشانه‌ها از پوزیترون که در اثر توفان‌های تندری به فضا پرتاب می شوند

در برخورد پرتوهای گاما با الکترون‌ها، عکس پدیده کامپتون اتفاق می‌افتد و الکترون‌ها آن‌قدر انرژی می‌گیرند که سرعتشان به نزدیکی سرعت نور می‌رسد. برخی از این پرتوهای گاما نیز از نزدیکی هسته اتم‌ها می‌گذرند که در آن‌جا، پرتوهای گاما به یک زوج ماده-پادماده یعنی الکترون و پوزیترون تبدیل می‌شوند. انررژی این زوج ذرات به‌قدری زیاد است که به راحتی از میدان گرانشی زمین فرار می‌کنند؛ هرچند که به‌دلیل تاثیر میدان مغناطیسی زمین بر بار الکتریکی آن‌ها، در مسیری مارپیچی از زمین دور می‌شوند. عکس شماره 2، این پدیده را در 1.4 میلی‌ثانیه پس از رعدوبرق نشان می‌دهد.

و عکس شماره 3 که 1.98 میلی‌ثانیه پس از رعدوبرق گرفته شده، موقعیت ذرات الکترون و پوزیترون را در ارتفاع مدار ماهواره‌ها نشان می‌دهد، جایی‌که برخورد پوزیترون‌ها با الکترون‌های درون تلسکوپ فرمی، پرتوهای گامای خاصی را به‌وجود آورد که آشکارسازهای فرمی آنها را ردیابی کردند.

این کشف بنیادین جدید نشان می‌دهد سیاره ما چگونه کار می‌کند. ایده وجود توفان‌های تندری که می‌توانند پادماده ایجاد کنند و آن‌را به فضا پرتاب کنند، اکنون فراتر از داستان‌های علمی تخیلی است. هرچند هنوز جزئیات زیادی درباره چگونگی فرآیند رعدوبرق وجود ندارد، اما کشف خلق پوزیترون در رعدوبرق می‌تواند راهنمای مهمی برای درک این پدیده جوی باشد.

منبع:خبرآنلاین


میزان چرخش هسته زمین در هر یک میلیون سال

نتایج تحقیقات دانشمندان انگلیسی نشان می دهد برخلاف آنچه که تاکنون تصور می شد هسته زمین در هر یک میلیون سال تنها یک درجه چرخش می کند.

به گزارش خبرگزاری مهر، محققان دانشگاه کمبریج موفق شدند یکی از دقیقترین محاسبات مربوط به سرعت چرخش هسته زمین را انجام دهند.

این محاسبات نشان می دهد که هسته زمین بسیار سریعتر از بقیه قسمتهای این سیاره می چرخد اما نه آنچنان سریع که تاکنون تصور می شد.

در حقیقت تاکنون اعتقاد بر این بود که در هر سال حدود یک درجه هسته زمین چرخش می کند درحالی که نتایج این تحقیقات حاکی از آن است که این هسته در هر یک میلیون سال تنها یک درجه جابجا می شود.

هسته داخلی در ادامه جامدشدگی سطح هسته خارجی سیال به کندی رشد می کند.

این محققان در این خصوص توضیح دادند: "ما سرعت چرخش هسته داخلی را از تکامل ساختار نیمکره های آن محاسبه کردیم."

دانشمندان برای انجام این تحقیقات، امواج لرزه ای را که از هسته زمین در فاصله 5 هزار و 200 کیلومتری زیر سطح سیاره زمین قرار دارد جمع آوری کردند و زمان حرکت این امواج را با زمان حرکت امواجی که از سطح هسته داخلی به سطح زمین می رسند مقایسه کردند.

براساس گزارش نیچر ژئوساینس، تفاوت این زمانها به دانشمندان اجازه داد که ساختار سرعت لایه 90 کیلومتر اول هسته داخلی را محاسبه کنند. به این ترتیب، این محققان توانستند دو مرزی را که نیمکره های هسته را از هم جدا می کنند پیدا کنند.

از آنجا که هسته داخلی با گذشت زمان رشد می کند بنابراین ساختارهای عمیق تر دو نیمکره، قدیمی تر بوده و جابجایی میان نیمکره ها حاصل چرخش دو نیمکره در گذر زمان است.

با این تحقیقات، دانشمندان توانستند سرعت چرخش را از جابجایی این مرزها و سرعت رشد هسته محاسبه کنند.

این زمین شناسان در این خصوص توضیح دادند: "این نتایج یک ارزش تائید شده را نشان می دهد که می تواند در شبیه سازیهایی که جابجایی در هسته خارجی را قالب ریزی می کنند مورد استفاده قرار گیرد و به ما اطلاعات دقیق تری را درباره تکامل میدان مغناطیسی زمین ارائه کند."

منبع: خبرگزاری مهر


سرعت اینترنت هر ایرانی تا 5 سال دیگر/ سوییچهای نسل سوم موبایل روشن شد

 سرعت اینترنت هر ایرانی تا 5 سال دیگر/ سوییچهای نسل سوم موبایل روشن شد

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات از اختصاص سهم 20 درصدی ظرفیت ترانزیت ارتباطی کانال سوئز به ایران، افزایش ظرفیت شبکه IP داخلی به 470 گیگابیت بر ثانیه و راه اندازی آزمایشی سیم کارتهای نسل سوم موبایل در کشور توسط اپراتور سوم خبر داد.

به گزارش خبرنگار مهر، رضا تقی پور یکشنبه در حاشیه مراسم افتتاح همزمان دو پروژه شبکه ملی دیتا و بیستمین درگاه ارتباطات بین الملل ایران در جمع خبرنگاران گفت: با راه اندازی بیستمین درگاه ارتباطی بین الملل – نوردوز- مسیر درگاه ارتباطی در مسیر ترانزیت شمال به جنوب و بالعکس کامل شد که به این ترتیب با یک ظرفیت مناسب کار ترانزیت را از مسیر اروپا و شمال به طرف کشورهای جنوب خلیج فارس هدایت خواهیم کرد.
وی با بیان اینکه این ظرفیت ارتباطی در حال حاضر 30 گیگابیت برثانیه است که قابل توسعه خواهد بود ادامه داد: با پیش بینی های انجام شده امید می رود با استفاده از مسیرها و کابل های فیبرنوری موجود در کشور این ظرفیت ارتقا یابد.
 
تقی پور با تاکید بر هدفگذاری برنامه پنجم توسعه کشور برای هدایت ترافیک ارتباطی از مسیر ایران خاطرنشان کرد: سالانه 25 ترابیت اطلاعات اروپا به آسیا از مسیر کانال سوئز صورت می‌گیرد که با اجرای این پروژه و طبق اهداف برنامه پنجم توسعه پیش‌بینی شده که 20 درصد این میزان ترافیک از مسیر ایران منتقل و جابجا شود که این می تواند درآمد ارزی بسیاری برای کشور به همراه داشته باشد.
 
افزایش ظرفیت شبکه IP داخلی به 470 گیگابیت بر ثانیه
 
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در مورد راه اندازی فاز اول شبکه ملی دیتا و ارتقای ظرفیت پهنای باند داخل کشور گفت: با آغاز به کار شبکه IP/MPLS، ظرفیت IP داخل کشور به 470 گیگابیت بر ثانیه می رسد.
 
وی در مورد تاثیر ارتقای این پهنای باند برای استفاده کاربران نهایی از اینترنت تاکید کرد که این اقزایش پهنای باند در هسته اصلی شبکه ارتباطات زیرساخت اتفاق افتاده است و برای آنکه بتوان این پهنای باند را در اختیار کاربران قرار داد باید اقدامات دیگری هم صورت گیرد.
 
تقی پور ادامه داد که با همین وضع موجود هم امکان ارتقای ظرفیت پهنای باند برای کاربران نهایی وجود دارد و در داخل کشور برنامه هایی در دست اقدام است که روز به روز و به طور مستمر این میزان افزایش یابد و نقاط جدیدتری در کشور از این شبکه دیتا استفاده کنند. برای مثال هفته گذشته به مناسبت دهه فجر بسیاری از روستاها در استان آذربایجان غربی از طریق شبکه GSM روستایی به شبکه اینترانت متصل شدند.
 
35 میلیارد تومان سرمایه گذاری برای فاز اول شبکه دیتا
 
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات میزان سرمایه گذاری انجام شده در پروژه شبکه ملی دیتا را بالغ بر 35 میلیارد تومان در فاز اول عنوان کرد و گفت: کل شبکه هنوز به بهره برداری نرسیده که برای آن حدود 4 تا 5 برابر این عدد سرمایه گذاری درنظر گرفته شده است.
 
وی گفت: مجری این دو پروژه داخلی بودند و از شرکتهای مخابرات استانی در انجام بخشی از آن کمک گرفته شده است.

سرعت اینترنت هر ایرانی تا پایان برنامه پنجم 4 مگابیت بر ثانیه می شود
 
تقی پور در مورد برآورد سرانه پهنای باند کشور با بیان اینکه این موضوع در برنامه پنجم توسعه دیده شده است تصریح کرد: در محاسبه جمعیت فعال و استفاده از ظرفیت های موجود قدری اختلاف وجود دارد که این امر پارامترهای ارزیابی سرانه پهنای باند را متفاوت خواهد کرد. برای مثال هم اکنون در بسیاری از استانها تنها حدود 50 درصد خطوط ADSL ایجاد شده در حال کار است که به تناسب این میزان کاربر باید ظرفیت هسته اصلی شبکه هم افزایش یابد.
 
وی اضافه کرد: با پیش بینی های انجام شده برای شبکه دسترسی فیبرنوری تا منازل تا پایان برنامه پنجم توسعه میانگین سرعت اینترنت برای هر کاربر ایرانی 4 مگابیت بر ثانیه و حداکثر این میزان نیز 20 مگابیت خواهد بود.
 
گزارش تعدیل نیروی مخابرات نهایی نشده است
 
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در رابطه با بررسی گزارش تعدیل نیرو در شرکت مخابرات ایران پس از خصوصی‌سازی گفت: گزارش بررسی‌ها در استان‌ها در حال انجام است و به دلیل اینکه قرار است این گزارش‌ها به صورت مشترک از سوی وزارت ارتباطات، وزارت اقتصاد و دارایی و معاونت سرمایه انسانی ریاست جمهوری تهیه شود نتیجه نهایی آن هنوز به دست نیامده و تیم‌های کاری مشغول بررسی موضوع هستند تا گزارش نهایی به دولت ارائه شود.
 
تقی‌پور اضافه کرد: طبیعتا کم و کسری‌هایی در رابطه با کاهش حجم کار در نیروهای مخابرات وجود داشته اما موضوع به آن صورت که مطرح شده نبوده است.
 
سوییچ های نسل سوم موبایل روشن شد
 
وی همچنین درباره راه ‌اندازی پروژه اپراتور سوم موبایل که قرار بود در دهه فجر آغاز به کار کند گفت: به علت تراکم برنامه‌ها در دهه فجر افتتاح اپراتور سوم اعلام رسمی نشد اما راه‌اندازی آزمایشی این اپراتور آغاز شده است.
 
تقی پور تاکید کرد که سوییچ های اپراتور سوم روشن شده و به طور محدود بهره برداری از این شبکه انجام شده است.
 
وی گفت: قیمت سیم‌کارت‌های این اپراتور با 120 هزار تومان قیمت پایه به علاوه سه درصد مالیات، حدود 123 هزار و 600 تومان خواهد بود.

منبع: خبرگزاری مهر